Trung Quốc tuần tra quần đảo Senkaku/Điếu Ngư trong bối cảnh căng thẳng Tokyo-Bắc Kinh

Thu Hằng, RFI, 16/11/2025

Căng thẳng giữa Tokyo và Bắc Kinh chưa có dấu hiệu lắng dịu sau phát biểu của thủ tướng Nhật Bản liên quan đến Đài Loan. Ngày 16/11/2025, Trung Quốc điều một đội tàu tuần duyên đi qua quần đảo Senkaku/Điếu Ngư để "tuần tra thực thi các quyền". Quần đảo này do Nhật Bản quản lý nhưng Bắc Kinh đòi chủ quyền.

Ngày 16/11/2025, Trung Quốc điều tàu tuần duyên 1307 đến Quần đảo Senkaku/Điếu Ngư

Trong thông cáo, lực lượng hải cảnh Trung Quốc khẳng định "đây là một hoạt động tuần tra hợp pháp" do "tàu tuần duyên 1307 tiến hành" nhằm "bảo vệ quyền lợi" của Trung Quốc. Bắc Kinh vẫn tiến hành tuần tra trong khu vực Senkaku/Điếu Ngư mà họ đòi chủ quyền. Tuy nhiên, chiến dịch lần này diễn ra chỉ một ngày sau khi công dân Trung Quốc được khuyến cáo không nên đến Nhật Bản, ngay sau đó các hãng hàng không quốc gia Trung Quốc thông báo hoàn vé cho khách hàng.

Đây là biện pháp đáp trả những tuyên bố của tân thủ tướng Nhật Bản, Sanae Takaichi. Phát biểu trước Quốc hội ngày 07/11, bà Takaichi cho rằng nếu Trung Quốc tấn công Đài Loan thì có thể tạo ra tình huống "đe dọa sự tồn vong" cho Nhật Bản, và trong trường hợp đó Tokyo sẽ sử dụng vũ lực. Ngay sau đó, ông Tiết Kiếm (Xue Jian), tổng lãnh sự Trung Quốc tại Osaka, bình luận "phải cắt cái mồm bẩn thỉu đang khạc nhổ vào chúng ta". Theo Reuters, các nhà lãnh đạo Nhật Bản trước đây vẫn tránh công khai về những kịch bản liên quan đến Đài Loan và duy trì một "kiểu mơ hồ chiến lược", được Mỹ, đồng minh an ninh chính của Tokyo, ủng hộ.

Ngoài ra, Trung Quốc cũng điều máy bay và tàu chiến hoạt động xung quanh đảo Đài Loan. Sáng 16/11, bộ Quốc Phòng Đài Loan cho biết đã phát hiện 30 máy bay quân sự Trung Quốc hoạt động quanh đảo và 7 tàu hải quân trong vòng 24 giờ qua. Chính quyền Đài Bắc đã điều máy bay và tàu chiến đến giám sát tình hình.

Trung Quốc thử nghiệm tàu tấn công đổ bộ mới

Trung Quốc tiếp tục khẳng định sức mạnh hàng hải khi thử nghiệm một tàu tấn công đổ bộ mới ngày 14/11, chỉ một tuần sau khi đưa vào biên chế tàu sân bay thứ ba. Theo AP, tàu tấn công đổ bộ Tứ Xuyên (Sichuan) Type 076 đã khởi hành từ Nhà máy đóng tàu Hudong-Zhonghua ở Thượng Hải.

Tàu Tứ Xuyên có kích thước bằng một nửa tàu sân bay Phúc Kiến (Fujian) và được kết hợp một số đặc điểm của tàu sân bay và các tàu tấn công đổ bộ trước đó, như có đường băng cất cánh và tàu đổ bộ chở quân. Thông số kỹ thuật chính xác vẫn chưa được công bố, nhưng theo AP, tàu tấn công đổ bộ thường nhanh hơn tàu sân bay, nên linh hoạt hơn, nhưng lại khó tự vệ trước các cuộc tấn công và không thể chở nhiều chiến đấu cơ hoặc chủng loại đa dạng như tàu sân bay.

Thu Hằng

****************************

Căng thẳng Trung - Nhật : Bắc Kinh khuyến cáo người dân Trung Quốc tránh đến du lịch ở Nhật Bản

Thùy Dương, RFI, 15/11/2025

Quan hệ Trung - Nhật vẫn chưa lắng dịu trở lại sau khi thủ tướng Nhật Sanae Takaichi phát biểu trước Quốc hội hôm 07/11 rằng nếu Bắc Kinh thôn tính Đài Loan bằng sức mạnh quân sự, đây có thể được xem là một yếu tố đe dọa đến "sự tồn vong" của Nhật Bản, nên Tokyo có thể sẽ tính đến một giải pháp quân sự để phòng vệ. Hôm qua 14/11/2025, Bắc Kinh khuyến cáo người dân Trung Quốc tránh đến du lịch ở Nhật Bản.

Đại sứ quán Nhật Bản ở Bắc Kinh, Trung Quốc, ngày 14/11. Ảnh : AFP

Theo AFP, tối hôm qua 14/11, đại sứ Trung Quốc tại Tokyo chỉ trích phát ngôn của thủ tướng Nhật là "công khai khiêu khích về vấn đề Đài Loan, gây tổn hại nghiêm trọng" quan hệ giữa nhân dân hai nước. Trên mạng xã hội, quan chức này viết "Bộ Ngoại giao, cùng với đại sứ quán và lãnh sự quán Trung Quốc tại Nhật Bản, nghiêm túc nhắc nhở công dân Trung Quốc tránh đi du lịch đến Nhật Bản trong tương lai gần", đồng thời đề cập đến "những nguy cơ đáng kể" đối với sự an toàn của họ.

Sau lời kêu gọi của Bắc Kinh, các hãng hàng không lớn của Trung Quốc hôm nay 15/11 thông báo sẽ hoàn tiền toàn bộ cho các hành khách đã đặt vé máy bay đến Nhật Bản hoặc cho phép hành khách thay đổi miễn phí hành trình. Air China, China Southern và China Eastern đều đưa ra thông cáo riêng rẽ về biện pháp này. Thời gian để khách đổi, hủy vé là từ nay đến ngày 31/12/2025.

Theo hãng thông tấn Nhật Jiji Press, được AFP trích dẫn, hôm nay, sau cảnh báo của Bắc Kinh gửi tới công dân Trung Quốc, chánh văn phòng nội các Nhật Bản Minoru Kihara lấy làm tiếc là khuyến nghị này của Bắc Kinh "đi ngược lại mục tiêu thúc đẩy quan hệ chiến lược và cùng có lợi" giữa Tokyo và Bắc Kinh.

Cũng vào hôm qua, Bắc Kinh thông báo đã triệu mời đại sứ Nhật Bản tại Trung Quốc lên để phản đối. Một quan chức cao cấp thuộc bộ Quốc phòng Trung Quốc thì cảnh báo là nếu can thiệp vào Đài Loan bằng vũ lực, Tokyo sẽ "thất bại ê chề" khi đương đầu với quân đội Trung Quốc. Trước đó, một phát ngôn viên bộ Quốc phòng Trung Quốc xem phát ngôn của thủ tướng Nhật là "cực kỳ vô trách nhiệm và nguy hiểm". 

Thùy Dương