Thuế Zucman đánh vào các tài sản lớn nhất : Bài toán khó giải với tân thủ tướng Pháp ?

Tại Pháp, đảng Xã Hội đòi hỏi tân thủ tướng đánh thuế nhóm những người giàu nhất, giới chủ cảnh báo sắc "thuế Zucman" đe dọa nền kinh tế Pháp. Chiến dịch tấn công trên bộ của Israel nhắm vào thành phố Gaza. Huyền thoại điện ảnh Mỹ Robert Redford qua đời. Trên đây là một số chủ đề nổi bật của báo chí Pháp ra ngày hôm nay 17/09/2025.

Thủ tướng Lecornu trong một chuyến công cán tại miền trung ít ngày sau khi nhậm chức, Macon, ngày 13/09/2025. AFP – Jeff Pachhoud

Nhật báo kinh tế Les Echos chạy tựa trang nhất "Ngân sách : Các đòi hỏi của đảng Xã Hội". Trong cuộc gặp thủ tướng Sébastien Lecornu sáng hôm nay, các lãnh đạo đảng Xã Hội yêu cầu tân chính phủ tiến hành một "thay đổi triệt để về đường hướng" (une rupture de ligne), cụ thể là với việc đình chỉ cuộc cải tổ lương hưu, đánh thuế những người giàu nhất. Cuộc xuống đường ngày mai (18/09) theo lời kêu gọi của các nghiệp đoàn, dự kiến đông người tham gia, sẽ làm gia tăng áp lực lên chính phủ.

Tân thủ tướng Lecornu trước áp lực của đảng Xã Hội

Bài "Thuế, Hưu trí : đảng Xã Hội chờ đợi bảo đảm của tân thủ tướng…", của Les Echos, nhấn mạnh đến việc, kể từ khi tân thủ tướng được bổ nhiệm (ngày 09/09), đảng Xã Hội đã liên tục gây áp lực để thủ tướng Lecornu làm rõ nội dung của "thay đổi triệt để về đường hướng", mà tân thủ tướng nêu ra ngay sau khi nhậm chức. Hôm qua, phát ngôn viên của các dân biểu đảng Xã Hội, Romain Eskenazi, nói rõ : "Nếu có một sự thay đổi triệt để về đường hướng thì phải căn cứ trên các đề xuất của chúng tôi".

Các dân biểu đảng Xã Hội chỉ chiếm 66/577 ghế tại Quốc Hội, nhưng "họ biết rõ, để ngân sách năm tới được thông qua, tân thủ tướng Lecornu cần đến việc các nghị sĩ đảng Xã Hội không bỏ phiếu phản đối", hay nói cách khác, đảng Xã Hội đóng vai trò quyết định trong việc chính phủ có trụ được hay không. Theo Les Echos, phe Xã Hội đặt hy vọng vào thành công của phong trào xuống đường ngày mai 18/09 sẽ buộc chính phủ phải nhân nhượng nhiều hơn. Việc sắp xếp ngày gặp giữa các lãnh đạo đảng Xã Hội và tân thủ tướng vào hôm nay, ngay trước ngày biểu tình, "chắc chắn không phải là chuyện ngẫu nhiên".

Thuế Zucman đánh vào các tài sản lớn nhất nước Pháp được đảng Xã Hội "nêu bật thành biểu tượng". Theo Les Echos, sắc thuế 2% đánh vào các tài sản trên 100 triệu euro bị cánh hữu, cánh trung cực lực phản đối, một số dân biểu đảng Xã Hội tỏ ra dè dặt. Trong lúc tăng thuế với lợi nhuận của nhóm giàu nhất là điều đã bắt đầu được cánh trung, một bộ phận dân biểu cánh hữu chấp thuận, ngược lại, đối với nhiều chính trị gia, đánh thuế thẳng vào tài sản là một hành động "tuyên chiến" (casus belli).

"Hoang tưởng về thuế" có thể khiến tài sản và tài năng tháo chạy 

Nhật báo thiên hữu Le Figaro thể hiện rõ lập trường chống lại sắc thuế đánh vào các tài sản lớn nhất với tựa trang nhất "Thuế Zucman, hiểm họa đe dọa nền kinh tế Pháp". Xã luận Le Figaro với nhan đề "Hoang tưởng về thuế" châm biếm cánh tả Pháp : "để giải quyết vấn đề nợ đang khiến nước Pháp nghẹt thở, cánh tả đã sử dụng một giải pháp mỵ dân và một lập trường kỳ quặc, có thể tóm lại bằng bốn chữ : đánh thuế nhà giàu". Le Figaro chất vấn : nếu thực thi biện pháp này để có tiền bù vào các thâm hụt về ngân sách, liệu chúng ta có khiến "các tài sản di chuyển ra nước ngoài, những tài năng tháo chạy" hay không.

Le Figaro dẫn lại nhận định của một thống đốc Ngân hàng Trung ương Pháp : "không có một thứ thuế ma thuật nào có thể mang lại nhiều cho nước Pháp, nếu không được áp dụng tại những nơi khác". Nhật báo thiên hữu hy vọng tân thủ tướng, trong khi tìm kiếm một liên minh với đảng Xã Hội, sẽ "không bị mất trí" để bị rơi vào trạng thái "hoang tưởng về thuế", khi thực thi đề xuất thuế Zucman. Le Figaro cũng dành hai trang phần đầu của số báo hôm nay để mô tả qua trình hình thành của sáng kiến thuế Zucman, mà theo tờ báo là nhằm "chống lại những người giàu".

Thăm dò của Ifop : Đại đa số dân Pháp ủng hộ thuế Zucman

Về phía người dân, báo chí Pháp, đặc biệt là Le Parisien, dẫn lại kết quả thăm dò dư luận của viện Ifop, công bố hôm qua, cho thấy có đến 86% người Pháp ủng hộ các sáng kiến "công bằng về thuế" của đảng Xã Hội trong đó có thuế Zucman, và không có nhiều khác biệt giữa các nhóm chính trị.

Cụ thể là 92% trong số cử tri ủng hộ đảng của tổng thống, 75% người theo đảng cực hữu Mặt trận Dân tộc, hay 89% đảng viên đảng viên đảng cánh hữu LR. Cuộc điều tra nói trên do đảng Xã Hội đặt hàng viện thăm dò độc lập Ifop.

Tấn công thủ phủ Gaza : Netanyahu đẩy Israel "ngày càng rời xa hơn khỏi thế giới văn minh"

Nhật báo công giáo La Croix dành bài xã luận để nói về "chiến dịch kinh hoàng" của Israel tại dải Gaza. Từ hai mươi tư giờ qua, những hình ảnh về Gaza mà chúng ta nhận được cho thấy cảnh làn sóng thường dân tháo chạy : "những đoàn xe kéo của người tị nạn trải dài đến tận chân trời, trên xe chồng chất bàn ghế, vali, trẻ nhỏ". Những người tị nạn rời khỏi thành phố "mà không biết đi về đâu, họ rời khỏi khu vực tan hoang này để hướng về một nơi vô định". Hơn 75% nhà cửa và hạ tầng ở dải Gaza đã bị phá hủy.

Tuy nhiên, theo Les Echos, các nước Châu Âu vẫn đang bị chia rẽ về vấn đề trừng phạt kinh tế đối với Israel. Le Figaro có bài "Netanyahu ngoan cố dấn sâu vào một cuộc chiến với các mục tiêu hết sức mơ hồ". Israel đưa bộ binh xâm nhập thành phố Gaza, thủ phủ dải Gaza là chủ đề chính trang nhất của Libération với tựa đề "Netanyahu hướng đến cuộc chiến một mất một còn".

Hồ sơ chính của Libération nói về "Cuộc chiến tại Gaza : Một "giai đoạn quyết định’’ gây phân hóa (công luận quốc tế)". Chiến dịch đẫm máu của Israel nhằm kiểm soát thủ phủ của vùng đất Palestine khiến nhà nước Do Thái thêm cô lập trên trường quốc tế, nhưng Tel Aviv vẫn được sự ủng hộ của Mỹ.

Xã luận Libération nói về việc thủ tướng Netanyahu đang đẩy Israel "ngày càng xa hơn khỏi thế giới văn minh". Chính tổng tham mưu trưởng Quân đội Israel do Netanyahu bổ nhiệm hôm trước cuộc tấn công trên bộ đã báo trước với dân Israel, đây là "một quyết định chính trị" và điều này không có ý nghĩa quân sự nào, không có ý nghĩa gì trong việc thúc đẩy các mục tiêu chính thức của cuộc chiến, "giải giáp lực lượng Hamas và đưa con tin trở về nhà".

"Tham vọng khát máu mù quáng" từng dẫn đến sự diệt vong của thành bang Hy Lạp

Libération nhắc lại : một tuần lễ sau vụ thảm sát do Hamas gây ra tại Israel ngày 07/10/2023, thủ tướng Netanyahu đã hứa hẹn "một cuộc chiến tranh làm thay đổi khu vực Trung Đông". Gần hai năm sau, ông Netanyahu dường như đã thực thi cam kết. Hôm thứ Hai vừa qua, ngay trước khi cho bộ binh tấn công thành phố Gaza, Netanyahu kêu gọi người dân biến Israel thành một "đại Sparth", để chống lại các áp lực quốc tế. Sparth là tên của một thành bang hùng mạnh bậc nhất thời Hy Lạp cổ đại.

Israel "oanh kích Yemen, và kể cả Qatar, gần như đe dọa công khai Ai Cập, cắt đứt quan hệ với (hầu hết) các đồng minh". Thủ tướng Netanyahu hoành hành tại Gaza, mà dường như không ai có thể can thiệp, kể cả trong thế giới Ả Rập, cũng như về phía nước Mỹ. Trong phần kết bài xã luận, nhật báo thiên tả cảnh báo người Israel cần hiểu rằng "sự mù quáng của tham vọng khát máu" từng dẫn đến sự diệt vong của thành bang Hy Lạp hùng mạnh năm xưa.

Robert Redford, thiên thần tóc vàng của Hollywood

Sự ra đi của tài tử, đạo diễn điện ảnh người Mỹ Robert Redford, ở tuổi 89, hôm qua, 16/09, là chủ đề được đa số các báo nêu bật trên trang nhất. Le Figaro nói đến "Robert Redford, thiên thần tóc vàng của Hollywood", từ phim The Sting (1973) đến Đoàn Tùy tùng của tổng thống (1976), Out of Africa - Xa mãi Châu Phi (1985), tài tử và nhà đạo diễn này đã trở thành hiện thân cho một xu hướng của nền điện ảnh Mỹ : "cấp tiến, dấn thân và độc lập".

Nhật báo La Croix ngợi ca "một vẻ đẹp tỏa sáng, một nhà đạo diễn dấn thân vào một con người chính trực". La Croix nhấn mạnh đến ba bộ phim tiêu biểu trong sự nghiệp của Robert Redford : Gatsby vĩ đại, Đoàn Tùy tùng của tổng thống và Out of Africa - Xa mãi Châu Phi.

Libération dành hình ảnh trang nhất của số báo hôm nay cho Robert Redford với tựa đề "Redford ever" (Redford còn mãi). Libération dành gần một nửa số báo hôm nay để nói về nhân vật đã trở thành một biểu tượng lớn. Mở đầu là bài "Robert Redford : Con người giao tiếp được với tâm hồn người Mỹ". Cũng như nhiều báo khác, Libération nhấn mạnh đến vai trò lớn lao của Redford đối với sự ra đời của Liên hoan phim độc lập Sundance, cái nôi của một thế hệ tài tử độc lập mới.

"Sự hài hòa của vẻ đẹp và trí tuệ" : Thông điệp môi trường của nhà điện ảnh Mỹ

Phụ san Le Figaro, "Le Figaro et vous", dành trang nhất cho hình ảnh "Redford, con người kỳ diệu". Trong phụ trương này có bài giới thiệu về các hành động dấn thân của một đạo diễn hành động vì những lý tưởng cộng đồng. Việc thành lập Liên hoan phim độc lập Sundance năm 1985, lấy tên của một canyon ở vùng Utah, là biểu tượng cho quyết tâm của nhà điện ảnh mang lại cho giới nghệ sĩ một nơi chốn đặc biệt, cách không xa Hollywood, "vừa thuộc về hệ thống, nhưng vẫn nằm ở bên lề". Những khu trượt tuyết, những quảng bá cho các thông điệp bảo vệ môi trường, các kênh truyền hình, các thí điểm nghệ thuật, nơi phát hiện các tài năng mới… Sundance là như vậy.

Bài "Redford, một nhân vật ngoại cỡ của Hollywood" của Le Figaro dẫn lại một cụm từ của người Hy Lạp xưa "Kalos Kagathos", có nghĩa là sự hài hòa tỏa sáng của vẻ đẹp và trí tuệ, để nói về Redford. Năm 2015, khi được mời đến Liên Hiệp Quốc để nói về xu thế Trái đất bị hâm nóng, ông đã bày tỏ quan điểm như "một nghệ sĩ, một người cha, một người ông, và một công dân có trách nhiệm". Redford dựa vào tư tưởng của giáo hoàng Francis để nhấn mạnh đến phương diện đạo lý của hành động. Nhà điện ảnh Mỹ nhắn nhủ : "Sứ mạng của các bạn vừa đơn giản vừa ghê gớm : Hãy cứu lấy Trái đất này trước khi quá muộn".

Sinh thái : Chi tiêu dè sẻn như hiện nay "gây tổn thất nhiều hơn là" chi tiền mạnh tay 

Cũng về vấn đề sinh thái, báo chí Pháp hôm nay đồng loạt đăng tải thông tin về kết luận của cơ quan kiểm toán Pháp, công bố hôm qua, chỉ trích việc số tiền của nhà nước và khu vực tư nhân dành cho chuyển đổi sang xã hội sinh thái (transition écologique) là quá ít so với mục tiêu cắt giảm khí thải 55% vào năm 2030.

Đầu tư thêm 100 tỉ euro hàng năm để thực hiện được mục tiêu này, "ít gây thiệt hại cho xã hội hơn là duy trì nguyên trạng" là nhận định của cơ quan kiểm toán Pháp, được các báo Pháp đồng loạt dẫn lại.

Trọng Thành