Tô Lâm lấy một tỷ đô la ở đâu cho Gaza ?

Đặng Đình Mạnh, Thoibao.de, 20/02/2026

Khi Tổng thống Hoa Kỳ vừa "mời" tham gia Hội đồng Hòa bình Tái thiết Gaza với mức đóng góp một tỷ đô-la, câu "Yes" của Tô Lâm đến nhanh đến mức người ta tưởng ngân sách quốc gia là ví riêng. Một tỷ đô-la dĩ nhiên không phải tiền túi. Vậy lấy từ đâu ? Ai cho phép ? Ai chịu trách nhiệm ?

Trong nhà nước pháp quyền, chi tiêu công phải có căn cứ pháp lý, dự toán được phê chuẩn và cơ chế giám sát – kiểm toán. Hiến pháp và Luật Ngân sách (trên giấy) cũng nói Quốc hội quyết ngân sách. Nhưng trong khoản "một tỷ" này, Quốc hội ở đâu ? Không thảo luận, không biểu quyết, không công khai. Đó không phải sơ suất, mà là dấu hiệu ngân sách bị coi như tài sản tùy nghi của quyền lực.

Từ "một tỷ Gaza" lại lộ thói nhập nhằng quen thuộc : quà, tiền tặng ghi "Tổng bí thư Tô Lâm" như thể của riêng. Nếu nguồn gốc là công quỹ mà đề tên cá nhân, chẳng khác gì "của dân phúc ta", "mượn hoa cúng Phật" phiên bản chính trị. Ở nơi xung đột lợi ích là chuyện nghiêm trọng, đây có thể là lạm dụng ; ở Việt Nam, nó được bọc bằng im lặng có hệ thống.

Trớ trêu là trong nước bệnh viện thiếu thiết bị, trường vùng sâu xuống cấp, dân gánh đủ loại phí thuế. Vậy mà lại hăm hở "mang chuông đi đánh xứ người". 

Khi quyền lực không phải trả lời trước dân, câu hỏi "tiền của ai ?" thành điều cấm. Và "ném bao tải tiền qua cửa sổ" để mua danh tiếng hão huyền bỗng hóa… quá dễ, vì người trả giá không bao giờ là người gật đầu.

Đặng Đình Mạnh

*******************************

Tô Lâm đến Mỹ làm gì ?

Trung Điền, Thoibao.de, 20/02/2026

Chuyến đi Mỹ 19/2 của ông Tô Lâm nghe sang trọng như "Hội đồng Hòa Bình", nhưng trong trật tự Trump 2.0 thì hòa bình chỉ là phông nền ; vở chính là thuế quan. Thuế giờ không còn là kinh tế, mà là roi địa chính trị và dây xích chuỗi cung ứng : 20% đóng dấu "Made in Vietnam", 40% treo lưỡi dao "transshipping". Đàm phán vì thế không còn là "mua bán" mà là màn sát hạch về xuất xứ và mức độ đáng tin.

Nếu Việt Nam xin "hạ tariff" hay "nới tay" nghi ngờ trung chuyển, câu hỏi cay đắng là : ai được lợi ? Thường là khối FDI sống nhờ đơn hàng Mỹ, và các dây chuyền "China + Vietnam" vẫn trơn tru : linh kiện nhập vào, lắp ráp–đóng gói–đổi nhãn, rồi container rời cảng với một cái mác mới tinh. Doanh nghiệp nội địa thì sao ? Chỉ có phần… đứng nhìn, nếu vẫn không chen được vào công nghiệp hỗ trợ, vật liệu, thiết kế, logistics, thương hiệu.

Hà Nội có thể tiếp tục kiểu "đổi chác cổ điển" : tăng mua hàng Mỹ để giảm áp lực. Nhưng đó chỉ là động tác hạ sốt, không chữa bệnh. Muốn thoát vai "cửa sau" thì phải trả giá thật : làm sạch xuất xứ, nâng nội địa hóa thực, mở đường cho tư nhân vào chuỗi cung ứng. Bằng không, ta sẽ tăng trưởng bằng một thứ rất hiện đại : tạo GDP bằng… container. Và khi ấy, "bẫy trung chuyển" không phải lời buộc tội của Washington, mà là tấm gương phản chiếu đúng ta.

Trung Điền

*****************************

Canh bạc 2 tỷ đô năm 2026 : lễ vật "cầu an" trên lưng dân tộc

Thoibao.de, 18/02/2026

Bước sang 2026, giữa lúc ngân sách đã mỏng như lời hứa và nền kinh tế ì ạch như "cải cách", dư luận lại được chiêu đãi kịch bản một "hố đen" 2 tỷ USD. Nhưng gọi là rủi ro khách quan thì tội cho… trí tuệ người đọc. Đây giống một hóa đơn trả sau cho canh bạc quyền lực của "Anh Rừng" : muốn đi đường tắt tới ngai vàng thì phải đóng phí, mà phí ấy tất nhiên không trừ vào túi người chơi.

Một tỷ USD đầu tiên : thua kiện John Doe ở Mỹ. Cái gọi là "luật rừng" quen tung hoành trong nước, ra tới sân chơi có trọng tài thì hóa ra chỉ là trò dọa nạt rẻ tiền. Cưỡng chế mờ ám, cam kết quốc tế bị coi như giấy gói xôi, rồi cuối cùng… dùng tiền thuế dân để "dàn xếp" sau cánh cửa kín. Một tỷ ấy không phải bồi thường, mà là học phí cho sự ngạo mạn và yếu kém pháp lý của một bộ máy tưởng mình muốn làm gì cũng được.

Một tỷ USD thứ hai còn mặn hơn : "góp vốn" xây Gaza theo lời kêu gọi của Trump — nghe như làm phúc, nhưng thực chất là "vé thông hành" ngoại giao. Đổ tiền vào chảo lửa xa xôi trong khi dân mình còn thắt lưng buộc bụng, chỉ để đổi lấy một cái bắt tay, một tấm ảnh, một màn "vinh danh" đủ đem về lòe dư luận và dằn mặt nội bộ.

Thế là 2026, dân Việt có nguy cơ "cạo đầu" nộp thuế nuôi giấc mộng cá nhân. Khi tiền thuế biến thành công cụ mua danh vọng, dân tộc không "vươn mình" — chỉ oằn mình gánh nợ cho một chiếc ngai độc tôn.

Chân dung lãnh đạo