Ngày thứ hai tông du Pháp, Giáo hoàng Leo XIV kêu gọi "chung sống trong phẩm giá và hòa bình"

Minh Anh, RFI, 26/09/2026

Hôm nay, 26/09/2026, là ngày thứ hai và cũng là ngày cuối cùng chuyến thăm Paris của Giáo hoàng Leo XIV. Trước khi chủ trì thánh lễ tại quảng trường Concorde, Giáo hoàng đã đến thăm Nhà Bakhita, một hiệp hội giáo phận hỗ trợ người di cư, mang tên một nô lệ người Sudan, người đã trở thành nữ tu và sau đó được phong thánh. Phát biểu trước những người lưu vong, ngài kêu gọi "chung sống trong phẩm giá và hòa bình".

Giáo hoàng Leo XIV được 80 ngàn thanh niên chào đón tại sân vận động Stade de France, ngoại ô Paris, tối 25/09/2026. © AP - Thomas Padilla

Bản thân giáo hoàng cũng là hậu duệ của người nhập cư. Robert Francis Prevost, kể từ khi được bầu làm giáo hoàng, đã không ngần ngại chỉ trích chính sách di cư của tổng thống Mỹ Donald Trump. Tiếp theo, ngài có cuộc gặp với những người dự tòng tại Viện Công giáo Paris. Theo AFP, số lượng người dự tòng ngày càng tăng tại Pháp trong năm năm gần đây.

Hôm qua, trong ngày tông du đầu tiên, Giáo hoàng đã được tổng thống Pháp Emmanuel Macron cùng đê nhất phu nhân tiếp đón tại điện Elysée. Phát biểu trước các nhà chức trách, giáo hoàng thẳng thắn nói về chủ nghĩa thế tục, mối nguy hiểm của trí tuệ nhân tạo đối với trẻ nhỏ và giới trẻ, nhấn mạnh đến sự cần thiết phải duy trì nhân tính giữa điều mà ngài gọi là "thiên đường máy móc" đang "xâm chiếm và định hình cuộc sống hàng ngày" của nhân loại. Chủ đề cuối cùng là luật trợ tử mới được thông qua. Đây là chủ đề chính trong chuyến tông du của ngài : "Để Thế giới có thể có sự sống".

Tuy nhiên, điểm nổi bật trong ngày tông du đầu tiên là chuyến đi của ngài qua các đường phố Paris trên xe giáo hoàng hướng đến Nhà thờ Đức Bà Notre-Dame và được 300 ngàn người vẫy tay chào đón. Ngài là vị giáo hoàng đầu tiên đặt chân đến nhà thờ Đức Bà Đức Bà Paris kể từ khi nhà thờ được trùng tu sau cuộc hỏa hoạn năm 2019. Tại đây, ngài đã chủ trì thánh lễ chiều trước 8000 tín hữu của giáo hội.

Cuối cùng, vào buổi tối, ngài được chào đón như một ngôi sao nhạc rock tại sân vận động Stade de France, ngoại ô Paris. Trước sự tham dự của khoảng 80 ngàn thanh niên từ 17 đến 35 tuổi, ngài nói : "Các con là những vị thánh" trong tiếng hân hoan và chào mừng của các tín đồ.

Vào 15 giờ hôm nay tại Paris, một thánh lễ khổng lồ ngoài trời diễn ra trên quảng trường Concorde và dọc theo đại lộ Champs-Élysées với khoảng 600 ngàn người đăng ký tham dự. Hơn 500 ngàn bánh thánh đã được chuẩn bị cho việc cử hành Thánh lễ. An ninh được siết chặt nhân sự kiện này. Xe bị cấm lưu thông trên nhiều con phố, các cửa hàng kinh doanh nằm trong khu vực phong tỏa phải đóng cửa. Một số ga tầu điện ngầm và tuyến xe buýt bị gián đoạn. Paris gần như bị chia làm hai trong ngày thứ Bảy này.

Minh Anh

************************

Giáo hoàng Leo XIV và Thánh lễ "độc nhất vô nhị" tại trung tâm thủ đô Paris, Pháp

Trọng Thành, RFI, 26/09/2026

Hôm nay 26/09/2026, khoảng 800 nghìn người tập hợp quanh quảng trường Concorde, đại lộ Champs Elysées-Arc de Triomphe và khu vực lân cận để dự thánh lễ do Giáo hoàng Leo XIV chủ trì vào lúc 3 giờ chiều, giờ Paris. Hàng loạt màn hình lớn được đặt trên hai bên đại lộ dẫn đến quảng trường. 

Giáo hoàng Leo XIV trên đại lộ Champs-Élysées hướng đến quảng trường Concorde, Paris, ngày 26/09/2026. AFP – Alberto Pizzoli

Phóng sự của đặc phái viên Trọng Thành gửi về từ quảng trường Concorde : 

"Trước khi đến Quảng trường Concorde, hành động đầu tiên ngày hôm nay của Giáo hoàng Leo XIV là đến thăm Hiệp hội Bakhita, chuyên đón tiếp, bảo vệ, hỗ trợ để giúp hội nhập người nước ngoài vào xã hội Pháp, hiệp hội được thành lập năm 2017, theo sáng kiến của cố giáo hoàng Francis. Nhiều phương tiện truyền thông tại Pháp xem đây là một thông điệp lớn mà người đứng đầu giáo hội Công giáo muốn gởi đến chính giới trong bối cảnh tư tưởng bài ngoại có thể được một số trào lưu kích động để tranh thủ ủng hộ của cử tri trước cuộc bầu cử tổng thống Pháp.

Victoire Long Phi Nguyen-Rouault, một trong năm tín đồ đại diện giới trẻ công giáo Paris, đọc Kinh Mân Côi chào đón Giáo hoàng Leo XIV tại Quảng trường Concorde ngày 26/09/2026.

Tại cửa Metro Miromesnil ngay từ sáng sớm, những người đầu tiên đi vào khu Bắc của Thánh lễ có thể đã nhận được những tờ rơi hoan nghênh chuyến tông du Pháp của Giáo hoàng Leo XIV của Viện Schiller, với thư ngỏ kêu gọi Giáo hoàng khẩn cấp thúc đẩy cuộc gặp thượng đỉnh nhằm tránh cho nhân loại thảm hoạ chiến tranh hạt nhân nhãn tiền. Ông Pierre Picard, một tình nguyện viên của Viện Schiller, nói : "Thật tuyệt vời khi có đông người như vậy đến đây hôm nay để chào đón Giáo hoàng, để cổ vũ cho các giá trị Thiên Chúa giáo, để kêu gọi cho hòa bình ! Người Thiên Chúa giáo cần nỗ lực vì hòa bình !"

Cô Manon, làm việc trong ngành y, đến từ Provins, đặt rất nhiều hy vọng vào cuộc Thánh lễ độc nhất vô nhị hôm nay tại trung tâm thủ đô Paris : "Mong sao Giáo hoàng có thể giúp làm cho tâm hồn mọi người được bình an, làm tất cả mọi người được vui tươi, hạnh phúc. Tôi nghĩ rằng nhiều người chúng ta không hẳn đã hiểu được chúng ta có may mắn như thế nào khi được tham gia vào sự kiện hôm nay, với sự hiện diện của người đứng đầu Giáo hội. Cơ hội duy nhất trong đời !"

Tại Paris, trên đại lộ Champs-Élysées khoảng 700.000 tín đồ đã qui tụ dọc hai bên đường chào đón Giáo hoàng Leo XIV.

Anh Markel, một sinh viên ngành luật và chính trị học, gốc Tây Ban Nha, một tình nguyện viên trong buổi thánh lễ hôm nay, có mặt tại đây từ 7 giờ sáng. Anh chia sẻ : "Tôi tin rằng Giáo hoàng là người luôn mang lại một cái nhìn mới cho thế giới chúng ta hiện nay, đang trượt vào hỗn loạn, con người bị quên lãng… Giáo hoàng, giáo hội nói về trí tuệ nhân tạo như một vấn đề quan trọng bậc nhất của thời đại chúng ta. Không thể để trí tuệ nhân tạo gạt con người ra bên lề. Con người và phẩm giá của con người phải là chuyện trung tâm của xã hội chúng ta".

Bình an, hòa bình, tình bác ái, đặt con người, phẩm giá con người ở trung tâm của đời sống xã hội, là niềm hy vọng của đông đảo những người có mặt tại quảng trường Concorde chờ đợi Giáo hoàng Leo XIV".

Trọng Thành

************************

Giáo hoàng Leo XIV mở chuyến tông du đầu tiên tại Pháp

Thanh Phương, RFI, 25/09/2026

Giáo hoàng Leo XIV đến Paris sáng nay, 25/09/2026 và đã được đích thân tổng thống Pháp Emmanuel Macron và phu nhân đón tại sân bay Orly. Chuyến tông du đầu tiên của giáo hoàng tại Pháp kéo dài 4 ngày, trong đó lãnh đạo Giáo hội Công giáo hoàn vũ sẽ đề cập đến nhiều chủ đề, từ trí tuệ nhân tạo, di dân cho đến hòa bình ở Châu Âu, chống bạo lực tình dục.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và phu nhân Brigitte chào đón Giáo hoàng Leo XIV tại Điện Élysée, Paris, Pháp, ngày 25/09/2026. Teresa Suarez/Pool AP via AP - Teresa Suarez

Lịch trình dày đặc của chuyến tông du

Ngay khi máy bay chở giáo hoàng đáp xuống sân bay Orly, các nhà thờ trên toàn nước Pháp đã đồng loạt gióng chuông trong 7 phút để chào đón ngài. Chương trình chuyến tông du rất dày đặc : sau cuộc gặp với tổng thống Emmanuel Macron tại Điện Élysée trong buổi sáng, chiều nay Giáo hoàng Leo XIV đến thăm trụ sở UNESCO và có bài phát biểu tại đây. Sau đó, ngài dự Nghi thức Kinh Chiều tại Nhà thờ Đức Bà Paris. Buổi tối, giáo hoàng tham gia buổi canh thức cầu nguyện cùng 80.000 thanh niên từ 17 đến 35 tuổi tại Sân vận động Stade de France ở Saint-Denis, ngoại ô Paris.

Ngày mai, thứ Bảy, Giáo hoàng Leo XIV đến thăm một trung tâm tiếp đón và hỗ trợ người di cư do Giáo phận Paris điều hành, gặp gỡ những người mới được rửa tội, các dự tòng và hàng giáo sĩ tại Viện Công giáo Paris, trước khi cử hành thánh lễ trọng thể ngoài trời tại Quảng trường Concorde và Đại lộ Champs-Élysées vào buổi chiều, với sự tham dự của 800.000 giáo dân. Sau đó, từ Paris, giáo hoàng đến thành phố thánh địa Lourdes, miền tây nam Pháp và cầu nguyện tại Hang đá thuộc Đền thánh Lourdes

Sang ngày Chủ nhật, lãnh đạo Giáo hội Công giáo Roma sẽ gặp các giám mục thuộc Hội đồng Giám mục Pháp, rồi tham gia Thánh lễ Chúa Nhật tại bãi cỏ Đền thánh Lourdes trước khi gặp những khách hành hương đau ốm và khuyết tật.

Tại thành phố Metz, chặng cuối trong chuyến tông du nước Pháp, Giáo hoàng Leo XIV sẽ tham gia cuộc gặp gỡ liên tôn giáo tại Trung tâm Hội nghị Robert Schuman và sẽ có bài phát biểu tại đây về đề tài Châu Âu, mà lãnh đạo của 26 nước thành viên khác của Liên Hiệp Châu Âu được mời đến dự. Trong buổi chiều, ngài sẽ tham gia cử hành thánh lễ tại Nhà thờ chính tòa Saint-Étienne, trước khi bay trở về Roma. 

Để bảo đảm an ninh nghiêm ngặt cho chuyến thăm gồm ba chặng như vậy, nhà chức trách Pháp phải huy động đến 17.000 tình nguyện viên, 15.000 cảnh sát và hiến binh, với ngân sách tổ chức lên đến 27 triệu euro. Tổng cộng có đến 2.500 nhà báo được cấp phép để đưa tin về chuyến tông du của Giáo hoàng Leo XIV.

Giáo hoàng cảnh báo về nguy cơ AI

Vào trưa nay, trong khuôn khổ cuộc gặp với tổng thống Macron, giáo hoàng đã có một bài phát biểu bằng tiếng Pháp tại Điện Elysée trước các lãnh đạo chính trị của Pháp, đại diện xã hội dân sự và ngoại giao đoàn.

Giáo hoàng Leo XIV trước hết ca ngợi nước Pháp, "vùng đất có cội rễ Kitô giáo sâu sắc", nhưng cũng là quốc gia "tỏa sáng như một ngọn hải đăng về văn hóa, nghệ thuật và tâm linh, không chỉ ở Châu Âu mà còn trên toàn thế giới". 

Tuy nhiên, ngài nhấn mạnh "nguyên tắc thế tục đích thực không có nghĩa là loại bỏ tôn giáo khỏi không gian công cộng". Nguyên tắc thế tục vẫn là tâm điểm của những cuộc tranh luận tại Pháp, đặc biệt là về vấn đề giáo dục và việc đeo khăn trùm đầu. 

Về đạo đức sinh học, giáo hoàng lên án "can thiệp di truyền" "mang thai hộ" "mua bán nội tạng" và "việc đề xuất cái chết được định sẵn", coi đó là những "hành vi lệch lạc" có nguy cơ "biến khoa học và công nghệ thành những hoạt động chạy theo lợi nhuận". Giáo hoàng cũng cho rằng quan điểm sở hữu vũ khí hạt nhân sẽ đảm bảo an ninh là "sai lầm", đồng thời kêu gọi nước Pháp hãy tiếp tục là "người kiến ​​tạo không mệt mỏi cho hòa bình và chủ nghĩa đa phương".

Về công nghệ, Giáo hoàng Leo XIV cảnh báo về nguy cơ đánh mất "tính nhân bản giữa 'thiên đường máy móc' đang xâm nhập và định hình cuộc sống thường nhật của chúng ta", trong bối cảnh ngày càng có nhiều lo ngại về việc quản lý các công cụ trí tuệ nhân tạo (AI). Vị giáo hoàng người Mỹ kêu gọi tổng thống Pháp bảo đảm rằng tiến bộ công nghệ luôn phục vụ con người và nhân phẩm.

Thanh Phương

*************************

Chuyến tông du của Giáo hoàng Leo XIV : Một luồng gió mới cho Giáo hội Công giáo Pháp

Thanh Phương, RFI, 25/09/2026

Dự kiến ​​sẽ có khoảng 800.000 người tham dự thánh lễ do Giáo hoàng Leo XIV cử hành tại Quảng trường Concorde ở Paris vào ngày mai. Trong khi đó, toàn bộ 80.000 vé tham dự buổi canh thức dành cho giới trẻ tối nay tại sân vận động Stade de France đã được đăng ký hết chỉ trong vài giờ. Hàng chục ngàn người cũng dự kiến ​​sẽ có mặt tại Lourdes và Metz cho các chặng tiếp theo trong chuyến tông du của giáo hoàng.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron chào mừng Giáo hoàng Leo XIV tại sân bay Orly. Ảnh ngày 25/09/2026. Yoan Valat/Pool EPA via AP - Yoan Valat

Bầu không khí nhiệt thành

Những con số nói trên đủ để cho thấy bầu không khí nhiệt thành đang bao trùm Giáo hội Công giáo Pháp trong bối cảnh số lượng giáo dân liên tục sụt giảm trong nhiều thập kỷ qua. Mức độ nhiệt thành này đã khiến ngay cả ban tổ chức cũng phải bất ngờ. Chẳng hạn như số lượng người tham dự ngoài dự kiến ở Quảng trường Concorde buộc Giáo phận Paris và cảnh sát phải điều chỉnh và mở rộng khu vực dành cho các tín hữu.

Theo chuyên gia Philippe Portier, tác giả cuốn "Tôn giáo tại nước Pháp đương đại", trả lời kênh truyền hình France 24, điều này phản ánh rõ nét những động lực đang định hình Công giáo tại Pháp hiện nay. Dựa trên cuộc khảo sát năm 2023 của Viện Nghiên cứu Nhân khẩu học Quốc gia, ông cho biết : "Công giáo đã suy giảm đáng kể trong 70 năm qua. Vào những năm 1960, có đến 90% dân Pháp tự nhận mình là tín hữu Công giáo. Ngày nay, con số này chỉ còn 30%, và tỷ lệ rửa tội cho trẻ sơ sinh đã giảm xuống dưới 10%".

Như vậy là tại quốc gia được gọi là "Trưởng nữ của Giáo hội Công giáo", Công giáo nay lại là tôn giáo "thiểu số ". Chuyên gia Philippe Portier nhận định : "Chưa bao giờ xu hướng thế tục hóa ở nước Pháp lại mạnh mẽ như hiện nay, thể hiện qua một số đạo luật được thông qua trong những năm gần đây, như luật về trợ tử và luật về hôn nhân đồng giới, vốn đi ngược lại quan điểm của Giáo hội".

Theo ông Portier, trước thực tế này, "phản xạ tự nhiên của nhiều tín hữu Công giáo là khẳng định sự hiện diện và phô bày bản sắc tôn giáo của mình. Đối với họ, chuyến thăm của giáo hoàng là thời điểm lý tưởng để tập hợp đông đảo và công khai khẳng định đức tin Công giáo của mình".

Nhưng vị chuyên gia này lưu ý, không chỉ có những tín hữu Công giáo sùng đạo, trong đám đông đến đón chào Giáo hoàng Leo XIV còn có những người ngoại đạo nhưng có tinh thần cởi mở với tôn giáo, bị thu hút bởi các thông điệp của giáo hoàng trong bối cảnh thế giới đang bị đảo lộn vì đại dịch Covid-19, chiến tranh, biến đổi khí hậu, sự trỗi dậy của phe cực hữu, khủng hoảng kinh tế... 

"Mùa Xuân Công giáo" ở Pháp ?

Đối với chuyên gia Portier, nước Pháp giống như đang trải qua một kiểu "mùa Xuân Công giáo". "Cuộc tìm kiếm ý nghĩa cho cuộc sống" này cũng chính là động lực thúc đẩy ngày càng nhiều người trẻ bước chân vào nhà thờ, thể hiện qua số người trưởng thành chịu phép rửa tội tăng mạnh. Theo số liệu từ Giáo hội Công giáo Pháp, 13.000 người trưởng thành và 8.000 thanh thiếu niên đã chịu phép rửa tội vào dịp Lễ Phục sinh năm 2026, một con số cao chưa từng thấy và đang trên đà tăng ổn định.

Theo dữ liệu từ Hội đồng Giám mục Pháp, mức tăng mạnh nhất trong số những "tân tòng" ( người mới được rửa tội ) là ở nhóm thanh niên từ 18 đến 25 tuổi. Sau khi được rửa tội, họ thường gia nhập hàng ngũ những tín hữu Công giáo thực hành đức tin một cách đều đặn và nghiêm túc hơn.

Vấn đề là mặc dù số người trưởng thành chịu phép rửa tội thực sự đang gia tăng, con số này vẫn chưa đủ để bù đắp cho sự sụt giảm về số trẻ sơ sinh được rửa tội. Mặt khác, theo một nghiên cứu quy mô lớn do viện thăm dò dư luận Ifop thực hiện cho nhật báo Công giáo La Croix vào năm 2025, số người Công giáo thực hành đức tin thường xuyên hiện chỉ chiếm 12% dân số trưởng thành.

Tình trạng của Công giáo sẽ là vấn đề then chốt trong chuyến tông du của giáo hoàng, theo nhận định của nhà sử học Agnès Desmazières, tác giả một cuốn sách về bạo lực tình dục trong Giáo hội, trả lời kênh France 24. Bà Desmazières nhấn mạnh : "Cần phải chứng minh rằng Công giáo Pháp vẫn đang sống động và phát triển, ngay cả khi vấn đề bạo lực tình dục trong Giáo hội tiếp tục là chủ đề thời sự". Về vấn đề nhức nhối này, Giáo hoàng Leo XIV dự kiến ​​sẽ gặp gỡ các nạn nhân của nạn lạm dụng tình dục tại Lourdes vào ngày Chủ nhật. Nhưng một số nhóm không được mời tham dự đã chỉ trích sự thiếu minh bạch trong quy trình lựa chọn nạn nhân để giáo hoàng gặp. 

Thanh Phương