Chống tham nhũng kiểu Tô Lâm và nghịch lý "dao sắc không gọt được chuôi" ?

Trà My, Thoibao.de, 16/12/2025

Ngày 11/12/2025, tại Hội nghị toàn quốc tổng kết công tác phòng, chống tham nhũng, Tổng bí thư Tô Lâm lại tiếp tục phát đi thông điệp cứng rắn : "không ai được phép vượt quá lằn ranh đỏ", và kiên quyết chống tham nhũng "không có vùng cấm, không có ngoại lệ". 

Đáng chú ý, trong phát biểu của ông Tô Lâm đề cập tới chủ trương cải cách tiền lương để cán bộ "không cần" tham nhũng. Đây là luận điểm quen thuộc trong cải cách thể chế, với mục đích nâng đãi ngộ để giảm động cơ trục lợi. 

Tuy nhiên theo giới phân tích, việc trả mức lương cao chỉ là điều kiện cần, không phải điều kiện đủ. Nhất là ở những hệ thống chính trị quyền lực tập trung, có cơ chế giám sát yếu và tính minh bạch hạn chế như ở Việt nam.

Theo đó, việc tăng lương có thể đi đôi với tham nhũng tinh vi hơn, nếu không đi kèm với việc tổ chức thiết chế kiểm soát quyền lực độc lập, bảo vệ người tố cáo và tôn trọng quyền của báo chí điều tra. 

Vì vậy, câu hỏi cốt lõi không chỉ là "cán bộ nhà nước lương có đủ sống hay không ?", mà là "ai sẽ giám sát bộ máy nhà nước toàn trị như ở Việt nam".

Đây chính là lý do vì sao, trong nhiệm kỳ Đại hội khóa 13 theo ông Tô Lâm đã có 174 cán bộ diện Trung ương quản lý bị xử lý, 66 người bị truy cứu trách nhiệm hình sự. 

Công luận đặt câu hỏi : liệu chiến dịch chống tham nhũng để làm trong sạch bộ máy của Đảng và Nhà nước, có đủ khả năng xử lý được vấn nạn tham nhũng, hay đã tạo ra một nghịch lý "dao sắc không gọt được chuôi" ?

Những vấn đề về "nhóm lợi ích" càng trở nên nhạy cảm hơn bao giờ hết, khi Tổng bí thư Tô Lâm đã cảnh báo sự cấu kết giữa quan chức, doanh nhân và các nhóm tội phạm, đồng thời đã coi đó là nguồn cơn của việc lũng đoạn quyền lực ở Trung ương. 

Khi hệ thống quyền lực với các rủi ro xung đột lợi ích, và "vừa đá bóng vừa thổi còi" trong lúc thiếu các đối trọng về việc kiểm soát và điều chỉnh về mặt thể chế.

Việc trong những ngày gần đây hình ảnh lan truyền trên mạng xã hội, ở quê hương của Tổng bí thư đã cho thấy : chỉ riêng tỉnh Hưng Yên được cho là đã có 3 Ủy viên Bộ Chính trị, 3 Bộ trưởng, 8 Giám đốc Công an các tỉnh, 4 Chủ tịch tỉnh, 2 Bí thư tỉnh ủy và "nhiều vị trí cấp cao khác". 

Hình ảnh này xuất hiện đúng thời điểm Tổng bí thư phát đi thông điệp cứng rắn : "không ai được phép vượt quá lằn ranh đỏ" đã khiến công luận cho rằng ông Tô Lâm đang diễn trò cho thiên hạ chửi.

Nếu người đứng đầu của Đảng cộng sản Việt Nam thực sự "bất vị thân", thì liệu các mối quan hệ thân hữu, "đồng hương, đồng khói" – địa phương chủ nghĩa…, như kể trên có được phép tồn tại để vượt qua lằn ranh đỏ ?

Cũng như, nếu chống tham nhũng là không có ngoại lệ, thì các trường hợp như tỷ phú Trịnh Văn Quyết ; Trần Quí Thanh (Tân Hiệp Phát) ; Phan Văn Anh Vũ (Vũ Nhôm) v.v…, có được trả tự do quá sớm hay không ? Phải chăng, với lý do "dao sắc không gọt được chuôi" !?

Ở góc độ chính trị, theo giới phân tích thông điệp cứng rắn của Tổng bí thư đang diễn ra trong bối cảnh chuẩn bị Đại hội 14, khi câu chuyện nhân sự và cân bằng quyền lực trở nên đặc biệt nhạy cảm. 

Chống tham nhũng vì thế không chỉ là mục tiêu, mà còn là phép thử uy tín và năng lực của Tổng bí thư. Với thông điệp không vùng cấm, hay không được phép vượt qua làn ranh đỏ sẽ càng làm dày thêm hoài nghi của công chúng.

Khi lằn ranh đỏ được vạch ra, điều quan trọng nhất là nó phải nằm trong khuôn khổ pháp luậy của nhà nước và được điều chỉnh bởi các cơ chế điểu chỉnh độc lập, chứ không chỉ bởi ý chí của người đứng đầu.

Nếu không, nghịch lý "dao sắc không gọt được chuôi" sẽ tiếp tục là hiện tượng "nước đổ đầu Vịt lên nỗ lực chống tham nhũng, bất chấp những tuyên bố mạnh mẽ nhất của Tổng bí thư Tô Lâm.

Trà My

****************************

Nhà báo Quân đội Trần Nhung nói gì về tương lai của Tô Lâm ?

Trà My, Thoibao.de, 15/12/2025

Trước Hội nghị Trung ương 15, không khí chính trị Việt Nam được phủ kín bởi những đồn đoán, phân tích khác nhau về quyền lực giữa các phe nhóm trong đảng. 

Tình hình trở nên khó đoán đến mức ngay cả các nhà quan sát giàu kinh nghiệm cũng thừa nhận rằng kỳ Đại hội Đảng lần thứ 14 sắp tới là một trong những kỳ có diễn biến phức tạp nhất trong nhiều năm qua. 

Trong bối cảnh ấy, nhà báo Trần Nhung, cựu Trưởng phòng Thời sự Quốc tế của Báo Quân đội Nhân dân, đã có đánh giá về triển vọng của Tổng bí thư Tô Lâm trái ngược đáng kể so với những đồn đoán trên mạng xã hội. Ông Nhung nhận định rằng : khả năng rất cao ông Tô Lâm sẽ tiếp tục giữ vị trí Tổng bí thư. 

Nhận định kể trên đã tạo ra tranh luận lớn, sau khi Hội nghị Trung ương 14 – Khóa 13 không thống nhất được danh sách nhân sự Bộ Chính trị, và 5 nhân vật "chủ chốt". Nhất là khi Hội nghị Trung ương 15 bất ngờ bị lùi lịch vô thời hạn.

Đây chính là lý do, khiến giới quan sát chính trị trong và ngoài nước cho rằng nội bộ của Đảng đang có các tranh chấp lớn trong việc quyết định người đứng đầu của Đảng cộng sản Việt Nam khóa 14 sắp tới. 

Đáng chú ý, lập luận của Nhà báo Trần Nhung nhấn mạnh đến yếu tố "người khởi xướng không thể bị thay thế giữa chừng", khi chương trình cải cách được triển khai mạnh mẽ, thì người dẫn dắt phải tiếp tục nhiệm kỳ để duy trì tính ổn định và xuyên suốt. 

Lập luận ấy phù hợp với truyền thống chính trị Việt Nam, tuy nhiên, phát biểu của Nhà báo Trần Nhung được chú ý vì tại thời điểm hiện nay khi danh sách các Ủy viên Bộ Chính trị và "ngũ trụ" vẫn chưa được chính thức thống nhất.

Trong nhiều tuần qua, dư luận cho rằng phe quân đội đang có ảnh hưởng mạnh mẽ hơn trước, đặc biệt sau những phát biểu cứng rắn của Chủ tịch nước Lương Cường về tuổi giới hạn và việc không áp dụng ngoại lệ tràn lan. 

Trong khi đó, những sự kiện như việc điều chuyển nhân sự, hay quá trình xử lý một số vụ việc nhạy cảm lại khiến không ít ý kiến cho rằng giá vị thế chính trị của Tổng bí thư Tô Lâm có dấu hiệu suy giảm.

Chính trong bối cảnh tranh tối tranh sáng này, việc ông Trần Nhung – là cựu nhà báo của báo Quân đội Nhân dân, công khai bảo vệ năng lực và uy tín của Tô Lâm có thể được coi là một tín hiệu xuất phát từ phe Quân đội. 

Đặc biệt, cách ông Nhung lý giải rằng sự bất bình trong nội bộ hay phản ứng từ công luận là điều "bình thường" trong thời đại bùng nổ thông tin, và những "trục trặc" gần đây không ảnh hưởng đến độ tin cậy dành cho Tổng bí thư.

Đồng thời, nó không nhất thiết phản ánh quyết định cuối cùng của Bộ Chính trị, nhưng cho thấy rằng trong hệ thống vẫn tồn tại những đánh giá ông Tô Lâm là lựa chọn phù hợp cho sự ổn định và định hướng "kỷ nguyên mới". 

Dẫu vậy, nhiều chuyên gia phân tích chính trị vẫn cho rằng luận điểm của Nhà báo Trần Nhung mang tính mô tả kỳ vọng hơn là phản ánh đầy đủ sự phức tạp của bối cảnh trong nội bộ của Đảng cộng sản Việt Nam hiện tại. 

Nhất là, nững biến động nhân sự gần đây, sự chia rẽ giữa các phe nhóm và việc Hội nghị Trung ương 15 bị trì hoãn cho thấy mức độ căng thẳng quyền lực chưa từng thấy trong nhiều năm vừa qua. 

Hơn nữa, việc 3 trong 5 vị trí "ngũ trụ" đã quá tuổi khiến cơ chế "trường hợp đặc biệt" trở thành tâm điểm cân não, và nếu quy định chỉ cho phép một người được giữ lại thì lựa chọn ấy càng không hề dễ dàng.

Và chính yếu tố này khiến Hội nghị Trung ương 15 trở thành một trong những cuộc họp được theo dõi sát nhất trong lịch sử Đảng cộng sản Việt Nam.

Nếu dự báo của Trần Nhung trở thành hiện thực, điều đó có nghĩa Tô Lâm vượt qua được giai đoạn nhiều sóng gió nhất trong nhiệm kỳ. 

Nhưng ngược lại, nếu diễn biến đi theo hướng khác, bài viết của ông Trần Nhũng sẽ phản ánh cho thấy sự chia rẽ sâu sắc trong nội bộ của Đảng cộng sản Việt Nam là hết sức cam go.

Trà My

*******************************

Vì sao nhìn Luật Báo chí sửa đổi sẽ thấy tương lai của Việt nam sau Đại hội 14 của Tô Lâm ? 

Hồng Lĩnh, Thoibao.de, 16/12/2025

Quốc hội Việt Nam vừa thông qua Luật Báo chí sửa đổi, một động thái được giới quan sát trong và ngoài nước đánh giá là bước siết chặt đáng kể đối với môi trường thông tin và hoạt động báo chí trong nước. 

Điểm gây tranh cãi nhất của luật sửa đổi là các quy định tăng cường nghĩa vụ của nhà báo trong việc giải trình nguồn tin, cho cơ quan chức năng trong những trường hợp được coi là "phục vụ điều tra, xử lý các vi phạm".

Theo đó, việc sửa đổi luật nhằm "nâng cao kỷ cương pháp luật, chống tin giả…". Tuy nhiên, giới chuyên gia cho rằng quy định này đặt ra rủi ro lớn đối với nguyên tắc bảo vệ nguồn tin, vốn được coi là nền tảng của báo chí điều tra. 

Khi nguồn tin không còn được bảo đảm an toàn về tính pháp lý, khả năng cung cấp thông tin nhạy cảm về tham nhũng, lạm quyền hay sai phạm chính sách sẽ suy giảm mạnh.

Trong lúc trên thực tế, báo chí Việt Nam vốn đã chịu sự quản lý chặt chẽ, với hệ thống cơ quan chủ quản và các cơ chế kiểm duyệt trước và sau xuất bản. Nguy cơ hình sự hóa các hoạt động báo chí hiện nay, cũng đã khiến nhà báo và người cung cấp tin phải khiếp sợ.

Theo giới quan sát quốc tế Luật Báo chí (sửa đổi) của nhà nước Việt nam lần này rõ ràng đã không mở rộng quyền cho báo chí, mà ngược lại càng siết chặt đối với toàn bộ quy trình làm báo và phổ biến thông tin. 

Khi thông tin bị thu hẹp và các tiếng nói phản ánh sự thật bị giảm sút, vai trò giám sát xã hội của công luận bị vô hiệu hóa. Từ đó sẽ gây ra những hệ lụy không nhỏ đối với niềm tin xã hội và hình ảnh quốc gia.

Công luận thấy rằng, việc Luật Báo chí sửa đổi được Quốc hội thông qua đã cho thấy tương lai của xã hội Việt Nam trong "kỷ nguyên mới" của Tổng bí thư Tô Lâm sau Đại hội Đảng lần thứ 14 sẽ ra sao : ưu tiên kiểm soát hay minh bạch. 

Hồng Lĩnh

*******************************

Danh sách rò rỉ từ nội bộ : chưa chốt nhân sự, nhưng bàn cờ đã lộ hình

Lê Anh, Thoibao.de, 15/12/2025

Danh sách nhân sự Bộ Chính trị và Ban Bí thư khóa XIV vừa lan truyền được gọi là "từ nội bộ", nhưng không ai dám khẳng định tính chính xác tuyệt đối. Tuy nhiên, trong chính trị Việt Nam, một danh sách rò rỉ không cần đúng, nó chỉ cần đúng một phần để phát huy tác dụng.

Thứ nhất, danh sách này cho thấy một điều rất rõ : cuộc chơi đã chuyển hẳn sang thế đối đầu Công an, Quân đội, trong đó Quân đội đang cố giành lại thế chủ động bằng cách đưa Phan Văn Giang lên vị trí Tổng bí thư. Đây không chỉ là nhân sự, mà là nỗ lực tái cân bằng quyền lực sau nhiều năm phe Công an bành trướng sâu vào mọi ngóc ngách nhà nước, từ an ninh, tư pháp cho tới kinh tế và dữ liệu.

Thứ hai, dù Giang được đặt ở vị trí cao nhất, danh sách vẫn cho thấy Công an chưa hề buông quyền. Các vị trí then chốt như Thường trực Ban Bí thư, Nội chính, Hà Nội, Bộ Công an… vẫn dày đặc màu sắc Hưng Yên – Nghệ An. Điều đó cho thấy kịch bản không phải "thay triều đổi đại", mà là mặc cả quyền lực : Quân đội giữ ghế biểu tượng, Công an giữ hệ thống vận hành thực tế.

Thứ ba, sự xuất hiện dày đặc của các nhóm địa phương như Hà Tĩnh – Nghệ An – Hưng Yên – Ninh Bình cho thấy một thực tế : Đại hội không còn là chuyện tư tưởng, mà là bài toán phân chia vùng ảnh hưởng. Mỗi cái tên trong danh sách không đại diện cho cá nhân, mà cho cả một mạng lưới phía sau : thân hữu, lợi ích, và các "khoảng an toàn" chính trị.

Nhưng điều quan trọng nhất nằm ở chỗ này :

Danh sách chưa ngã ngũ, và chính vì vậy nó rất có thể là đòn thăm dò. Thăm dò phản ứng của dân. Thăm dò phản ứng của các phe. Thăm dò xem ai "bị ghét", ai "được chấp nhận", ai đang yếu thế để tiếp tục bị ép rút lui.

Trong hậu trường, những danh sách như thế thường được tung ra để :

– Dọa đối thủ

– Trấn an phe mình

– Và chuẩn bị dư luận cho một phương án khác, không giống hệt danh sách này, nhưng dựa trên nó.

Vì thế, câu hỏi không phải là "danh sách này đúng hay sai", mà là :

Ai tung ra ? Tung để làm gì ? Và ai đang buộc phải phản ứng trong im lặng ?

Còn với người dân, phản ứng lại rất thật : chỉ cần thấy vài cái tên có khả năng rời sân khấu, là hy vọng đã le lói. Dù mong manh, dù có thể lại bị dập tắt, nhưng đó chính là thứ mà hệ thống quyền lực lo ngại nhất.

Danh sách có thể bị sửa.

Ghế có thể đổi chủ.

Nhưng một khi dân đã bắt đầu mong ai đó xuống, thì quyền lực ấy, dù còn ngồi, cũng đã bắt đầu lung lay.

Lê Anh 

***************************

Vì sao tương lai của Thủ Chính đang trở nên vô cùng xấu ?

Trà My, Thoibao.de, 15/12/2025

Những tín hiệu chính trị xuất hiện dồn dập trong tuần lễ vừa qua đang khiến giới quan sát đặt dấu hỏi lớn về vị thế của Thủ tướng Phạm Minh Chính, trước thềm Hội nghị Trung ương 15 và tiến tới Đại hội 14. 

Nếu như cách đây khoảng nửa năm ông Chính vẫn được xem là một trong các ứng viên hàng đầu cho vị trí Tổng bí thư, kể cả trong bối cảnh cả ba "trường hợp đặc biệt" là các ông Tô Lâm, Lương Cường và ông Chính đều đã quá tuổi.

Tuy nhiên, các diễn biến hiện tại lại cho thấy một bức tranh trái ngược hoàn toàn, khi cán cân quyền lực đang rời khỏi phía của ông Phạm Minh Chính.

Theo nguồn tin thạo tin, cơ cấu nhân sự cấp cao dự kiến đã gần như định hình. Danh sách được nhắc lại trùng khớp với phương án từng được công bố từ đầu tháng 10/2025.

Theo đó, ông Tô Lâm sẽ giữ chức Tổng bí thư, Đại tướng Phan Văn Giang đảm nhiệm Chủ tịch nước, ông Lê Minh Hưng hoặc ông Chính (là trường hợp thấp hơn) cho vị trí Thủ tướng, và ghế Chủ tịch Quốc hội thuộc về bà Bùi Thị Minh Hoài. 

Bên cạnh đó, bà Hồ Thu Hồng một nhân vật thạo tin thậm chí còn loại bỏ hoàn toàn tên của ông Chính ra khỏi 4 vị trí cao nhất và chỉ giữ lại ông ở phương án dự phòng. 

Những thông tin rò rỉ này càng trở nên đáng chú ý khi đặt cạnh chuỗi sự kiện mang tính biểu tượng đang diễn ra. Ngày 11/12/2025, Tổng bí thư Tô Lâm chủ trì lễ trao hàng loạt Huân chương cấp nhà nước cho những nhân vật chủ chốt của nhiệm kỳ Đại hội 13. 

Không chỉ có ông Lương Cường và ông Phan Đình Trạc được trao Huân chương Độc Lập Hạng nhất, mà nhiều lãnh đạo khác trong hệ thống chính trị cũng được vinh danh. 

Theo giới quan sát, Danh sách các ủy viên Bộ Chính trị được tặng thưởng Huân chương, như Nguyễn Duy Ngọc, từ Lương Tam Quang tới Đỗ Văn Chiến…, được cho là những sự lựa chọn nhân sự lãnh đạo để bước vào giai đoạn hậu Đại hội 14.

Tuy nhiên, trong danh sách ấy, sự vắng mặt của Thủ tướng Chính khó có thể bỏ qua, khi một lãnh đạo đứng đầu Chính phủ, như ông Chính không được trao huân chương lại diễn ra đúng thời điểm quy trình Nhân sự "cấp cao" đang bước vào giai đoạn cuối. 

Đây không chỉ là sự thiếu vinh danh về hình thức, mà còn được nhìn nhận như một chỉ dấu rõ ràng về tương quan lực lượng chính trị hiện nay đã đổi chiều. 

Khác với việc Đại tướng Phan Văn Giang cũng không được nhận huân chương, nhưng trường hợp của ông Giang lại phù hợp với truyền thống thận trọng của phe Quân đội trong thời điểm nhạy cảm.

Đáng chú ý, trong thời gian gần đây, chuỗi tín hiệu bất lợi cho ông Phạm Minh Chính còn gắn với một loạt vụ việc liên quan đến bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn – nhân vật được cho là có mối liên hệ "gắn bó" với ông Phạm Minh Chính liên tục được truyền thông nhà nước nhắc lại với tần suất dày đặc. 

Như việc gia đình bà Nhàn vừa nộp 66 tỉ đồng khắc phục thiệt hại, ngay trước thời điểm chốt nhân sự được coi là một động thái chủ ý nhắc lại về mối dây liên hệ cũ giữa ông Chính và bà Nhàn trong những năm trước đây. 

Ngoài ra, việc tại Thanh Hóa là địa bàn chính trị chiến lược của ông Phạm Minh Chính đang trở thành tâm điểm điều tra của Bộ Công an trong thời gian gần đây được nhìn nhận như một tín hiệu cảnh báo chính trị không an lành. 

Trong bối cảnh Bộ Công an và các nhóm quyền lực mới đang ở thế "tái thượng phong", đều có thể trở thành gánh nặng chính trị đối với ông Phạm Minh Chính. 

Trong khi các nhân vật chủ chốt khác đều đã xuất hiện trong những vai trò được định hình rõ ràng, thì vị trí của ông Phạm Minh Chính lại ngày càng trở nên mờ nhạt. 

Cộng với việc các thông tin nhân sự được rò rỉ theo hướng bất lợi và việc địa bàn chính trị Thanh hóa bị "soi chiếu" kỹ, đã càng đang tạo nên một bức tranh tương lai của ông Chính trong nhiệm kỳ Đại hội 14 sắp tới sẽ ngày càng khó khăn.

Trà My

*****************************

Vì sao tấm hình Hưng Yên hóa bộ máy quyền lực đang làm dậy sóng trước Đại hội 14 ?

Hồng Lĩnh, Thoibao.de, 15/12/2025

Trước Hội nghị Trung ương 15, một hình ảnh lan truyền với tốc độ chóng mặt trên mạng xã hội những ngày qua đã thu hút sự chú ý đặc biệt của công chúng, trong bối cảnh nhân sự cấp cao cho Đại hội 14 đang là chủ đề nhạy cảm.

Tấm hình đã liệt kê số lượng lớn các chức danh lãnh đạo cấp cao có quê quán ở tỉnh Hưng Yên, là quê nhà của Tổng bí thư Tô Lâm – đồng thời là pháo đài vững chắc của Bộ Hưng yên, tức Bộ Công An.

Đáng chú ý, phản ứng mạnh mẽ từ dư luận xã hội đã cho thấy mức độ lo ngại của công chúng về nguy cơ hình thành "cấu trúc quyền lực" mang tính địa phương hóa trong bộ máy Đảng và Nhà nước.

Theo liệt kê cụ thể cho đến nay, Hưng Yên được cho là có 03 Ủy viên Bộ Chính trị, 03 Bộ trưởng, 08 Giám đốc Công an các tỉnh, 04 Chủ tịch tỉnh, 02 Bí thư tỉnh ủy và "nhiều vị trí cấp cao khác". 

Hình ảnh này xuất hiện đúng thời điểm Tổng bí thư Tô Lâm đang đối diện với những tranh cãi, liên quan đến tương quan quyền lực phe phái trong nội bộ của Đcộng sản Việt Nam trước Hội nghị Trung ương 15.

Đáng chú ý theo các chuyên gia chính trị cho rằng, điều vừa kể đã và đang phản ánh một tâm lý trong xã hội. Đó là : sự bất an trước khả năng một nhóm chính trị địa phương có ảnh hưởng quá lớn trong hệ thống quyền lực. 

Theo đó, đây có thể là hiệu ứng từ vai trò ngày càng lớn của lực lượng Công an trong bộ máy Nhà nước, vốn có nhiều nhân sự xuất thân từ Hưng Yên.

Trong bối cảnh tranh luận về nhân sự cấp cao bước vào giai đoạn quyết định, việc hình ảnh được chia sẻ rộng và tạo ra hàng nghìn bình luận đã cho thấy : vấn đề cán cân vùng miền trong bổ nhiệm cán bộ đang trở thành mối quan tâm chính đáng của công luận. 

Trước tham vọng quyền lực tuyệt đối của ông Tô Lâm và phe Công an sau nhiệm kỳ Đại hội Đảng lần thứ 14.

Hồng Lĩnh