Châu Âu kêu gọi các doanh nghiệp tham gia liên minh hợp tác với Ukraine để sản xuất drone

Minh Phương, RFI, 06/05/2026

Ủy Ban Châu Âu hôm qua, 05/05/2026, đã kêu gọi các doanh nghiệp tham gia liên minh hợp tác với Ukraine để tăng cường sản xuất drone tại Châu Âu. Trong thông cáo báo chí, Ủy Ban cho biết mục đích của liên minh là tập hợp các nhà sản xuất cũng như những người sử dụng đến từ EU và Ukraine để "xây dựng năng lực toàn diện về phát triển drone và các thiết bị chống drone".

Một drone FPV sử dụng cáp quang do Ukraine sản xuất tại một khu chợ quân sự ở một địa điểm không được tiết lộ tại vùng Kiev, Ukraine, ngày 29/01/2025. AP - Efrem Lukatsky

Để đạt được mục tiêu này, Ủy Ban Châu Âu đang kêu gọi các công ty có kinh nghiệm trong sản xuất drone và các thiết bị chống drone đăng ký tham gia liên minh trước ngày 25/05. Việc thành lập liên minh sẽ được phối hợp với các quốc gia thành viên EU và đồng thời mở cửa cho các nước không thuộc Liên Âu nhưng nằm trong Khu vực Kinh tế Châu Âu, như Na Uy, Thụy Sĩ và Iceland.

Hãng tin Reuters nhắc lại, trong năm ngoái, drone của Nga đã nhiều lần xâm phạm không phận của một số nước thành viên EU dọc theo sườn phía đông của NATO. Trước mối đe dọa từ Nga và viễn cảnh Mỹ rút quân khỏi Châu Âu, các nước EU đang tìm cách tăng cường khả năng phòng thủ của mình, bao gồm cả việc phát triển sản xuất drone – loại vũ khí đã trở nên thiết yếu, kết hợp chi phí tương đối thấp với hiệu quả ngày càng cao. Đặc biệt là trong bối cảnh việc sử dụng các hệ thống phòng không thông thường để chống lại drone rất tốn kém và không hiệu quả. Do vậy, một số nước trong Liên Âu đã và đang hợp tác với Ukraine trong việc phát triển và sản xuất drone, do năng lực của Kiev trong lĩnh vực này đã được công nhận rộng rãi.

Kế hoạch thành lập liên minh drone EU-Ukraine góp phần vào nỗ lực rộng lớn hơn nhằm xây dựng hệ thống phòng thủ chống drone Nga như một phần của Sáng kiến ​​Phòng thủ drone mà Châu Âu đưa ra, hay còn được gọi là "bức tường chống drone". Được khởi động từ năm ngoái, Bruxelles muốn dự án này đi vào hoạt động vào cuối năm nay và hoạt động đầy đủ chức năng vào cuối năm 2027.

Minh Phương

**************************

Ukraine tố cáo Nga không tôn trọng lệnh ngừng bắn mà Kiev đơn phương đưa ra

Minh Phương, RFI, 06/05/2026

Ngoại trưởng Ukraine Andrii Sybiha tố cáo Nga đã phóng 108 drone và 3 tên lửa vào Ukraine trong đêm qua, 05/05/2026, chỉ vài giờ sau khi Kiev đơn phương tuyên bố ngừng bắn trong hai ngày 05 và 06/05, trong khi Nga đề xuất hưu chiến ngày 08 và 09 để kỷ niệm chiến thắng của Liên Xô đánh bại Đức Quốc Xã.

Sáu thường dân thiệt mạng trong một cuộc không kích của Nga vào thành phố Kramatorsk của Ukraine, ngày 05/05/2026. AP - Iryna Rybakova

Lãnh đạo ngoại giao Ukraine lên án Moskva đưa ra "những lời kêu gọi ngừng bắn giả tạo" và tổng thống Putin "chỉ quan tâm đến các cuộc duyệt binh chứ không phải mạng sống con người".

Theo Kiev, các cuộc tấn công của Nga trong đêm qua đã khiến tổng cộng 28 người thiệt mạng tại nhiều khu vực trên khắp cả nước, trong khi Ukraine tuyên bố vẫn đang tuân thủ lệnh ngừng bắn đơn phương. Công ty điện lực quốc gia Ukraine cũng báo cáo về tình trạng mất điện ở các tỉnh Donetsk, Kharkiv và Zaporizhzhia, sau các cuộc tấn công của Nga. Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky trước đó đã cảnh báo rằng Kiev sẽ đáp trả "tương xứng" nếu Moskva vi phạm lệnh ngừng bắn mà Ukraine đưa ra.

Trong khi đó, chính quyền địa phương ở Crimea, tố cáo ngay trước khi lệnh ngừng bắn đơn phương của Ukraine bắt đầu có hiệu lực, Kiev đã phóng drone vào bán đảo này. Chính quyền Crimea cũng đã tuyên bố hủy bỏ tất cả các cuộc tụ tập đông người và cuộc duyệt binh ngày 09/05, với lý do lo ngại về an ninh.

Cũng trong ngày hôm qua, hãng tin Reuters cho biết các cuộc tấn công trước đó của Ukraine vào nhà máy lọc dầu lớn nhất ở tỉnh Leningrad của Nga, đã khiến cơ sở này phải ngừng hoạt động. Nhà máy lọc dầu này có công suất khoảng 400.000 thùng mỗi ngày. Trong những năm gần đây, nhà máy đã chế biến khoảng 18 triệu tấn dầu mỗi năm và là một trong những nhà cung cấp chính dầu diesel cho thị trường nội địa và xuất khẩu.

Minh Phương

**************************

Nga tấn công khiến hơn 20 người thiệt mạng ngay trước lệnh ngừng bắn

Laura Gozzi, BBC, 06/05/2026

Các cuộc tấn công của Nga đã khiến hơn 20 người thiệt mạng trên khắp Ukraine hôm 5/5, trước thềm các lệnh ngừng bắn đơn phương do Moscow và Kyiv đề xuất riêng biệt đang đối đầu nhau.

Một chiếc xe tải bốc cháy ở khu vực Kyiv

Chính quyền ở Zaporizhzhia cho biết 12 người đã thiệt mạng trong một cuộc không kích của Nga, sự kiện mà Tổng thống Volodymyr Zelensky mô tả là một "cuộc tấn công khủng bố tàn nhẫn". Ông cho biết 5 người đã thiệt mạng ở Kramatorsk và 4 người ở Dnipro.

Tại Nga, chính quyền ở Cộng hòa Chuvash cho biết 2 người đã thiệt mạng và 32 người bị thương trong một cuộc tấn công bằng thiết bị bay không người lái (drone) vào sáng thứ 5/5.

Hôm 4/5, Nga và Ukraine đều đơn phương tuyên bố ngừng bắn nhân dịp kỷ niệm do Nga tổ chức để đánh dấu chiến thắng của Liên Xô trước Đức Quốc xã vào ngày 9/5 sắp tới.

Nga tuyên bố sẽ tiến hành một lệnh ngừng bắn vào ngày 8 và 9/5 và đe dọa sẽ tiến hành một "cuộc tấn công tên lửa quy mô lớn" vào trung tâm Kyiv nếu Ukraine vi phạm lệnh ngừng bắn này.

Tuy nhiên, Kyiv tuyên bố sẽ tuân thủ một lệnh ngừng bắn không xác định thời hạn từ nửa đêm ngày 6/5 và Ukraine sẽ hành động "tương xứng" từ thời điểm đó trở đi.

Hai lệnh ngừng bắn dường như là đơn phương - nghĩa là hai bên chưa thống nhất về các điều khoản, thời hạn hoặc việc giám sát.

Chánh văn phòng của ông Zelensky, Kyrylo Budanov, cho biết nếu thỏa thuận ngừng bắn do tổng thống Ukraine tuyên bố được đáp lại, "chúng tôi sẽ tiếp tục tuân thủ... Bước tiếp theo là của Nga".

Tổng thống Zelensky kêu gọi Nga hạ vũ khí và "chuyển sang ngoại giao thực sự".

Ông nói thêm : "Thật là đạo đức giả khi yêu cầu im lặng để tổ chức các lễ kỷ niệm tuyên truyền nhưng lại tiến hành các cuộc tấn công bằng tên lửa và drone mỗi ngày trước đó".

Lệnh ngừng bắn không xác định thời hạn trước đó của Ukraine có lẽ là cách để ông Zelensky thể hiện rằng đất nước ông sẵn sàng bắt đầu ngừng bắn ngay lập tức, lâu dài và bất kỳ vi phạm nào sẽ bị quy trách nhiệm cho Nga.

Ông viết trên Telegram : "Chúng tôi tin rằng mạng sống con người có giá trị lớn hơn nhiều so với 'lễ kỷ niệm' bất kỳ ngày nào".

Trước lệnh ngừng bắn rạng sáng 6/5, Ukraine cũng đã tiến hành một loạt các cuộc tấn công trên không vào Nga, nhắm vào một khu công nghiệp ở Kirishi thuộc vùng Leningrad và một nhà máy sản xuất linh kiện quân sự ở Cheboksary, thuộc Cộng hòa Chuvash.

Ông Zelensky cho hay tên lửa hành trình Flamingo do trong nước sản xuất đã được sử dụng để tấn công nhà máy Cheboksary, cách tiền tuyến khoảng 1.500 km. Một video quay vào ban đêm chưa được xác minh cho thấy một vật thể di chuyển nhanh và một vụ nổ lớn.

Bộ Quốc phòng Nga sau đó xác nhận đã bắn hạ sáu tên lửa Flamingo của Ukraine cũng như 601 drone khác.

Sáng thứ 5/5, một số sân bay trên khắp Nga đã tạm thời đóng cửa. Sau đó, Thị trưởng Moscow Sergei Sobyanin thông báo rằng một số drone đã bị bắn hạ gần thủ đô.

Điện Kremlin đã cho thấy những dấu hiệu lo lắng trước thềm Ngày Chiến thắng.

Lễ kỷ niệm ngày 9/5, đánh dấu chiến thắng của Liên Xô trước Đức Quốc xã, đã tăng quy mô và long trọng hơn kể từ khi ông Vladimir Putin lên nắm quyền vào đầu những năm 2000.

Nhưng Điện Kremlin cho biết năm nay sự kiện trọng tâm - một cuộc duyệt binh hoành tráng trên Quảng trường Đỏ - sẽ bị thu nhỏ do "mối đe dọa khủng bố" từ Ukraine và sẽ không có khí tài quân sự hạng nặng nào được trưng bày.

Người dân Moscow cũng được cảnh báo rằng truy cập internet di động sẽ bị gián đoạn hoặc cắt đứt trong vài ngày trước ngày 9/5.

Ông Zelensky nói rằng việc Nga cảm thấy không thể "tổ chức một cuộc duyệt binh ở Moscow mà không có thiện chí của Ukraine" trong việc tuân thủ lệnh ngừng bắn có nghĩa là đã đến lúc các nhà lãnh đạo Nga phải "thực hiện các bước để chấm dứt cuộc chiến tranh của họ".

Trong những tuần gần đây, Ukraine đã tăng cường các cuộc tấn công bằng drone nhằm vào Nga, nhắm mục tiêu thành công vào các cơ sở năng lượng và nhà máy lọc dầu, làm gián đoạn hoạt động thương mại dầu mỏ của Nga.

Drone của Ukraine giờ đây có thể bay sâu vào lãnh thổ Nga, thường né tránh được hệ thống phòng không, và vào sáng thứ 4/5, một chiếc đã tấn công một tòa nhà cao tầng ở trung tâm Moscow.

Trong khi đó, các cuộc tấn công của Moscow vào các thành phố của Ukraine tiếp tục gây thương vong cho dân thường trên khắp đất nước. Hàng ngàn người đã thiệt mạng kể từ khi Nga phát động cuộc xâm lược toàn diện nước này vào tháng 2/2022.

Nguồn : BBC, 05/05/2026